|
bjórbókin 17.11.2003
Bud vs Bud!
Það hefur ekki farið framhjá neinum sem eitthvað hefur kíkt á bjór
að til eru tveir bjórar sem bera sama nafnið. Annars vegar er um að ræða
Budweiser
frá
Budejovicky Budvar í Tékklandi og hins
vegar
Budweiser frá hinum ameríska bruggrisa
Anheuser-Busch eða A-B. Það er aldrei góðs viti að hafa tvær
mismunandi vörur á markaðinum undir sama vörumerki. Við eru að vísu að
tala um bjór í báðum tilfellum en hins vegar er þessi bjór afar fjarri því
að vera eins.
Framleiðendur þessa bjóra eru einnig á þeirri skoðun að þetta ástand sé
ruglandi og báðir vilja þeir leysa úr þessari flækju. Vandinn er bara sá
að báðir aðilar telja sig vera með betri og upprunalegri vöru og að hin
varan sé því að sigla undir fölsku flaggi. Deilur upphófust fyrst á milli
bruggfyrirtækjanna tveggja í kringum 1870 þegar þau hófu að flytja út
bjórinn sinn út fyrir sín eigin landamæri og inn á sömu markaði.
Síðan þá hafa margir “bardagar” verið háðir í dómsölum hinna ýmsu landa
því hvorugur aðillinn hefur fengið algildan einkarétt á vörumerkinu og
verða þeir því að vinna hvert land fyrir sig ef svo má orða það. Þannig má
Anheuser-Busch selja bjór sinn sem Budweiser í sumum löndum en ekki
annarstaðar, og það sama á við um Budejovicky Budvar.
Nú má spyrja sig, hvort þessara fyrirækja á meiri rétt á að nota Budweiser
nafnið, þ.e.a.s hvor þeirra kom á undan? Þetta er víst ekki svo einfalt.
Anheuser-Busch var stofnað af þýskum innflytjendum á sínum tíma en það var
árið 1876 sem Adolphus Busch (bandarískur bruggari fæddur í Þýskalandi)
tók upp nafnið Budweiser sem honum fannst sérstakt og minna sig á sitt
gamla land sem á þessum tíma var þegar þekkt fyrir sinn hágæða bjór.
Bjórinn átti líka að vera bruggaður í anda hinna þekktu tékknesk/þýsku
pilsner bjóra og var því við hæfi að hafa þýskan hljóm í nafninu.
Budejovicky Budvar brugghúsið sem þá hét reyndar Czechoslovak var ekki
stofnað fyrr en 1895 í bænum Ceske Budejovice. Hins vegar hefur bjórinn
verið bruggaður í Budejovice síðan á 14. öld. Þýska nafnið á bænum er
Budweis og orðið Budweiser þýðir einfaldlega bjór frá Budweis héraði og er
því lýsandi fyrir uppruna bjórsins. Tékkarnir nota því þessi rök til að
réttlæta nafnið sem komið var fram löngu áður en Ameríkanar yfirhöfðuð
voru farnir að brugga bjór. Reyndar var bjór aldrei framleiddur formlega
undir nafninu Budweiser fyrr en Budejovicky Budvar hóf bruggun sína.
Það er því óljóst hver hefur rétt á þessu blessaða nafni og menn verða
bara að gera það sjálfir upp við sig. Í dag eru yfir 40 lögsóknir í gangi
víðs vegar um heiminn en erfitt er að halda tölu á hvort fyrirtækið hefur
undirtökin þessa stundina. Það nýjasta í þessum efnum er hins vegar að
Budejovicky Budvar hafði betur í baráttunni um England og má nú selja sinn
bjór undir sínu nafni.
___________________________________________________________________________________
bjórbókin 15.11.2003
Sterkastur í heimi!!!
Nú er að hefjast sá tími þar sem markaðurinn fyllist
af hinum og þessum jólabjórnum. Úrvalið er mikið (fyrir fólk á
réttum stöðum) og erfitt að ákveða sig hvað skal draga með heim í bú.
Bjórbókin rakst, á dögunum, á einn af undarlegustu bjórum veraldar eða
Samichlaus
Bier frá
Castle Eggenberg.
Bjór þessi er jólabjór og er sagður sá
sterkasti í heimi en hann pakkar fullum 14.0% í hverri flösku. Ekki
slæmt það! Hins vegar er þetta bara bjór fyrir karlmenn sem vilja fá
hár á kassann því það er nánast eins og að drekka sterkan snafs. Ég
get ekki mælt með þessum bjór nema bara fyrir þær sakir að það er gaman að
smakka LAGER sem brýtur allar reglur um lager. Eitt af því er t.d. að
upplagt er að geyma þennan furðufugl í allt að 10 ár sem er eitthvað sem
maður gerir EKKI með lager.
___________________________________________________________________________________
bjórbókin 1.11.2003
J-dagurinn nálgast eins og óð fluga
J-dagurinn
eða J-dag er einn stærsti viðburður ársins hér í Danmörku í heimi
bjórunnenda. Þar sem Danir upp til hópa lifa nánast á bjór einum
saman þá er þetta reyndar ansi stór viðburður fyrir þjóðina alla.
Dagur þessi er sá dagur þegar fyrstu bílhlössin af
jólabruggi ársins koma í bæinn frá Tuborg. Þetta er mikil stund og
bærinn iðar af lífi þar sem menn klæða sig upp í tuborg-jólaföt og drekka
eins og þeir geta í sig látið af jólabjór. Hér áður fyrr var bjórinn
ókeypis og var þá dreifður af uppáklæddum Tuborg stúlkum og drengjum.
Nú má það víst ekki en í staðinn er kráareigendum gefinn bjórinn og þeir
ráða hvernig þeir ráðstafa honum. Hvað sem því líður þá er þetta
voðalega skemmtileg stund og mun Bjórbókin vera vel með á nótunum þegar
dagurinn rennur upp þann 7.nóvember.
Þannig að fyrir þau ykkar sem eruð hér í Danmörku
næstu helgi þá segi ég bara gleðilegan J-dag! Hvernig væri svo að
taka þetta upp á klakanum þegar fyrsti jólabjór Víkings eða Egils kemur í
hús?
Hér
má svo kíkja á síðuna hjá Tuborg þar
sem finna má teljara sem telur niður!
___________________________________________________________________________________
bjórbókin 23.10.2003
Hver þarf Viagra þegar maður hefur bjórinn?
Já það virðast bara engin
takmörk fyrir því hve hollur og góður þessi ótrúlegi drykkur er.
Bjórinn er sífellt að koma á óvart og núna segja þeir að menn geti
varist vangetu. Já nú ættu menn að geta óhræddir drukkið bjórinn
í lítravís og stokkið svo beint í bólið án þessa að valda bólfélaganum
vonbrigðum.
'Eg veit það ekki, ég hef
líklega alltaf lent á gölluðum bjór því eitthvað virðist hann fara
illa í sprellann ; ) En eftirfarandi er haft eftir
mogganum 17.10.2003 :
Nýlegar rannsóknir virðast benda til þess að bjórdrykkja í hófi hafi
ýmis heilsusamleg áhrif, þar á meðal bæði á hjartað og kynlífið.
„Með því að drekka tvö
bjórglös á dag er hægt að verjast vangetu," hefur enska blaðið Daily
Mail eftir tékkneska lækninum Pavel Zemek en hann er sérfræðingur í
öldrunarsjúkdómum.
Blaðið segir að rannsóknir í
Tékklandi og Kalíforníu bendi til þess að bjór sé hollur í hófi. Ef
drukkinn er hálfur lítri af bjór á dag minnka til dæmis líkur á
öldrunarsykursýki um 36%, samkvæmd einni rannsókn. Einnig er bjór
sagður draga úr gallsteinamyndun og magasári. Þá hefur bjórdrykkja
einnig þau áhrif að draga úr streitu.
Vísindamennirnir leggja hins
vegar áherslu á að þetta eigi aðeins við um neyslu í hófi. Mikil
bjórdrykkja sé alls ekki heilsusamleg.
___________________________________________________________________________________
BBCnew.com 12.10.2003
Nú er sko
ástæða til að fagna!
 Samkvæmt
frétt sem birtist á
BBCnews.com nú á dögunum þá hafa
vísindamenn komist að því að bjórbumban alræmda á ekkert skilt við
bjórinn. Já þetta kann að hljóma ansi undarlega þar sem menn þykjast oft
bókstaflega sjá bumbuna stækka þegar ölið er teygað. Reyndar belgist
maginn út við það að vökvi safnast í hann en það er önnur saga.
Samkvæmt þessari gleðifrétt þá kom ekki fram neitt
samhengi milli bjórdrykkju og vaxtarlag fólks hvorki hvað varðar BMI (mody
mass index) né "mittis mjaðmarhlutfalls" sem er einmitt það "tól" sem ætti
að nema "BJÓRBUMBUNA". Að vísu voru þessir ágætu vísindamenn annars
vegar frá Englandi og hins vegar Tékklandi sem bæði eru lönd þar sem
bjórástin er mikil og hvort rannsókn þessi hafi verið styrkt af einhverjum
bruggrisanum fylgdi ekki sögunni.
Við skulum nú samt finna ástæðu til að gleðjast yfir
þessu, skála í öl og reyna svo að finna annan sökudólg fyrir blessuðum
bumbunum.
___________________________________________________________________________________
bjórbókin 14.10.2003
Øl
í Århus
 Nú
hef ég dvalið hér í Árósum um nokkurt skeið og tel mig vera kominn
eitthvað inn í bjórmenninguna hér. Ég veit svo sem ekki hvort maður
eigi í raun að tala um menningu að ómenningu en hér er bjórinn mjög
fyrirferðamikill í daglegu amstri borgaranna. Menn drekka bjór í
strætó, á röltinu í bænum og jafnvel í kaffipásunni í vinnunni, það er
meira að segja seldur bjór í “kantinunni” í háskólanum. Danir virðast
þó geta stillt drykkju sinni í hóf því ekki fer mikið fyrir rónum eða
ofur ölvuðum partydýrum. Hins vegar er
það aðeins bjór af ódýrustu gerð sem menn eru að þjösna í sig hér og í
þeim skilningi er ómenningin í hámarki.
Danir eru
ekki upp tíl hópa feitt fólk og því virðast þeir luma á einhverri
töfrauppskrift af því hvernig megi komast hjá kaloríunum í bjórnum.
Verandi eitt af stærstu hjólaveldum veraldar þá gæti það haft sitt að
segja um vaxtarlag þjóðarinnar.
Annað sem
ég hef tekið eftir er hve lítið Danir borða af salgæti og gosi, í
staðinn raða þeir í sig gulrótum í tíma og ótíma og drekka vatn með.
Hvað svo sem leyndarmálið er þá virðast stúlkurnar hér samt ekki
komast hjá litlu krúttlegu bjórbumbunum sínum en það er grátbroslegt
að sjá þessar, oft á tíðum, flottu skutlur í nýjustu tísku með berar
litlar bjórbumbur.
 Nóg
um það, ég ætla ekki að fara sálgreina heila þjóð heldur langar mig að
reyna leiðbeina þeim sem hyggjast heimsækja þessa notalegu litlu
hafnarborg hvað varðar bjórinn.
Aðgengið
hér að heimsins bjór er ágætt og auðvitað mun betra en heima á
klakanum. Það þarf hins vegar að hafa smá fyrir því að finna hann því
það er engin ein búð sem selur alla flóruna. Maður þarf því að flakka
á milli vilji maður fá það besta sem Árósar hafa uppá að bjóða.
Ef við
byrjum á því augljósa þá fæst bjór hér í öllum matvöruverslunum þó svo
að úrvalið sé mjög lakt. Í hinum ódýrari búðum fær maður pilsnerinn
frá
Tuborg,
Ceres og
Carlsberg og svo fæst ágætur og mjög
ódýr lager frá
Harboe. Sem dæmi má nefna að
Harboe Guldøl fæst á 2.95 DKK flaskan sem er innan við
40 ISK í næstu Netto.
Carlsberginn er aftur á móti
eitthvað dýrari en
Carlsberg Dark sem vann
Ølvag 2003 kostar t.d. um 7.00 DKK.
Vilji maður
betra úrval þá fæst svo ágætt úrval af belgískum bjór, eitthvað af
enskum og svo þýskum bjór í
Magasin sem er á Immervald og
Salling sem er á miðju strikinu.
Báðar þessar búðir eru með gott úrval af bjór en eru því miður í
dýrari kantinum en það er svo sem í lagi ef maður finnur ekki sinn
bjór annarstaðar. Ég mæli samt með því að menn kíki t.d. fyrst í
Føtex sem er skammt frá
Magasin á storetorv eða í
sérverslanirnar
Skjoldbrune og ChasE. Báðar þessar
búðir bjóða upp á vín á frábæru verði og mjög gott úrval af bjór sér í
lagi belgískum.
Skjoldbrune
er alveg við storetorv og Chas E er á strikinu.
Ef menn
komast á netið og vilja kaupa bjór í stærri stíl þá er það
www.brygshoppen.dk en þeir bjóða uppá
heimsendingu á Árósasvæðinu og þar er hægt að kaupa belgískan bjór á
kútum.
 Í
Árósum eru fullt af kaffihúsum, börum og pöbbum eða hvað þetta heitir
nú allt saman. Flest öldurhús borgarinnar bjóða upp á ýmsan bjór bæði
frá Belgíu, Frakklandi, Þýskalandi og Englandi en langbesta úrvalið
fæst á
Ris Ras sem er sá staður sem bjórbumban í Árósum verður að
heimsækja...þar fæst t.d. Leffe og Erdinger á krana og svo hellingur
af belgískum bjór.
Ef menn
finna svo ekki bjórinn sinn hér í Árósum þá má alltaf leigja sér bíl
og skutlast niður til Þýskalands eða jafnvel
Belgíu.
___________________________________________________________________________________
bjórbókin 6.10.2003
Kronenbourg eða
kronenbourg?
 
Af gefnu tilefni langar mig að kíkja aðeins á þessi
tvö fínu eintök af frönskum lager. Sumir ruglast pínu á þessum bjór
því annars vegar erum við með
Kronenbourg og hins vegar
Kronenbourg 1664. Hér er ekki um sama bjórinn að
ræða. Það gerist svo sem ekkert hræðilegt ef maður ruglast á þessu
nema bara það að maður missir kannski af t.d. Kronenbourg plain sem mér
finnst betri bjór : )
Auðvitað eru þessi bjórar afar svipaðir en þó finnst
mér 1664 ekki eins góður. Sá bjór er þó oftar talinn betri af þeim
tveim. Fyrir þá sem hafa áhuga á að heyra hvað sérfræðingar segja
smellið hér :
kronenbourg vs
kronenbourg 1664.
Annars er alltaf skemmtilegast að kaupa báða bjóranna og smakka hlið við
hlið sjálfur. Því miður fæst Kronenbourg ekki langur í ÁTVR.
___________________________________________________________________________________
bjórbókin 4.10.2003
Bjórbókin auglýsir eftir pistlum eða
sögum!
 Gaman
væri að fá innsent efni sem við kemur bjórnum eins og pistla eða jafnvel
góðar sögur eða bjórferðir. Þá er ég ekki að tala um einhverjar
fylleríssögur því maður fær nóg af þeim hvort eð er. Sérstaklega
væri gaman að fá pistla frá ykkur sem búið erlendis og fá þá að heyra t.d.
hvernig menningin er í kringum bjórinn á viðkomandi stöðum. Dæmi um
pistla er t.d. hér frá
Retro í Barcelona eða frá því þegar
Bjórbókin skellti sér til
mekka, Belgíu.
Myndir eru líka vel þegnar með pistlum. Sendið þetta svo á
freysalingur@hotmail.com
(bjor@bjorbok.net er í
lamasessi eins og er).
|
